Friday, August 24, 2012

පුංචි පුතා කියූ ලොකු කතාව - 2


වර්තමාන උදාහරණය  (Modern Example)

පළමුවෙනි කතාව කියල බ්ලොග් ලෝකේ අත් හැරලා වගේ ඉඳලා සෑහෙන කාලෙකින් මේ දෙවෙනි කොටස ලියන්නේ. යම් කාර්ය බහුලත්වයක් නිසාවෙනුත් සිතේ පැවැති අලස ස්වභාවය නිසාවෙනුත් තමා මෙතරම් ප්‍රමාද උනේ. ඒත් Better Late Than Not කියල දෙවෙනි කොටස, එනම් වර්තමාන උදාහරණය ලියන්න තීරණය කළා. 

හැබැයි මේ කතාවේ නියම අරුත දීම සඳහා ඉංග්‍රීසියෙන්ම කියන්න සිදු වෙනවා. ඒ නිසා අකිඳු පුතාගේ පැවරුමෙන් ගත් උපුටනයකුයි, පහත පලවන්නේ.

NAMING THE COUNTRY

This story was told by Sri Lankan Foreign Minister late Lakshman Kadirgamar at his after dinner speech OFF THE CUFF, in UK, at which Sri Lankan cricketers were present in the year 2003.
Hon. Foreign Minister, Late Mr. Lakshman Kadirgamar
Ugandan president Idi Amin told his foreign minister that he wanted to change the name of 'Uganda' to 'Idi'. The minister was asked to canvas world opinion and return in two weeks. He did not do so. He was summoned and was asked to explain.

He said, "Mr.President, I have been informed that there is a country called Cyprus. Its citizens are called Cypriots; If we change the name of our country to 'Idi' our citizens will be called ......................... Idiots".

The wise minister avoided from changing the country name due to a foolish decision.    

Tuesday, July 3, 2012

පුංචි පුතා කියූ ලොකු කතාව නොහොත් ආරාම දූස ජාතකය


මා උගන්වන විද්‍යාලයේ මේ වාරයට අදාලව හය, හත සහ අට ශ්‍රේණි වල දරුවන් බුද්ධ ධර්මය විෂයට අදාලව ජාතක කතාවක් ඇසුරින් පැවරුමක් කළ යුතුයි. ඉතින් බොහෝ දරුවන් විවිධ ජාතක කතා තෝරාගෙන තම තමන්ට හැකි පමණින් ලස්සන පොත් පිංච බැගින් නිමවා ඉදිරිපත් කළා. මේ සියලු ඉදිරිපත් කිරීම් අතර අපූර්වතම පොත් පිංච නිමවූයේ හය වන ශ්‍රේණියේ පුංචි පුතෙක්. නමින් අකිඳු පෙරේරා, වයස අවුරුදු එකොළහයි. පැටියගෙ වයසෙ හැටියට කළ නිර්මාණය බොහොම උසස්. තමන් අතින්ම නිර්මාණය කළ බුදු සාදුගෙ සිතුවමක් එක්ක ලස්සන මුල් පිටුවක්. ඇතුල් පිටු අංකනය කරලා, පටුනක් සකසලා. නිධාන කතාව කියල ඉවරවෙලා තමයි ජාතක කතාවට යොමු වෙන්නෙ. ජාතක කතාව පිළිඹඳ ඔහුගේම අදහස් වලින් සැකසුනු තවත් පිටුවක්, ඊළඟට ඉන් ගත හැකි ආදර්ශය. අවසානයට පරිහරණය කළ පත පොතෙහි නාමාවලිය. මේ පිටු අතර තිබුණු වඩාත්ම රසවත් පිටුව තමා 'වර්තමාන උදාහරණය'. ඉතින් බලාපොරොත්තු වූවාට වඩා යමක් ඉදිරිපත් කළ මේ පුතාට මම රතු තරුවකුත් (a Red Star) දුන්නා. 

පුංචි පුතා කියූ ලොකු කතාව මෙයයි;
(ඉංග්‍රීසි බසින් ඉදිරිපත් කළ කතාවේ සිංහල අනුවාදය)
පුංචි පුතාගේ පොතේ මුල් පිටුව

ආරාම දුස ජාතකය

බුදුරජානන් වහන්සේ දක්ඛිණ-ගිරි යෙහි වැඩවසන සමයෙහි, එක්තරා උයන්පල්ලකු ගේ  පුත්‍රයෙකු අරභයා මේ ජාතකය දේශනා කළ සේක. 

නිධාන කතාව:

වස් නිමවූ බුදු රදහු මහ සඟන සමග දෙව්රමින් නික්ම දක්ඛිණ-ගිරි නම් නියම් ගමෙහි පිඬු පිණිස හැසිරෙන සේක. නිගම වැසි කුල පුත්‍රයෙක් බුදු පාමොක් මහ සඟන සිය උයනට වැඩම කරවාගෙන දන් පිළිගන්වා, වළඳා අවසන, මෙසේ පැවසූයේය.  "ඔබ වහන්සේලා කිසිවෙකුත් උයන් සිරි නැරඹීමට කැමැත්තහු නම් උයන් පල්ලා සමග ගොස් නරඹනු යෙහෙකියි," කියා තවද රස පලවැලින් මහ සඟනට සැලකුම් කරන මෙන්ද උයන් පල්ලා බැණවීය.

මෙසේ උයන් සිරි බලමින් උයන් පල්ලා සමග සඟ පිරිස එක් නිසරු බිම් කඩකට පැමිණියහ. භික්ෂුන්, මේ බිම් කඩ තුරු ලියෙන් තොරව නිසරුව පැවතීමේ හේතුව විචාල කළ, එක් උයන් පල්ලකුගේ පුත්‍රයකු සිදු කළ අමනෝඥ ක්‍රියාවක් හේතුවෙන් මෙය සිදු වූ බව ඒ උයන් පල්ලා පැවසීය.

යළි බුදුරදුන් වෙත පැමිණි භික්ෂූහු මේ සිදුවීම උන්වහන්සේට සැලකළහ. එකල්හි ගෞතමයන් වහන්සේ, "දැන් පමණක් නොවෙයි, පෙර දිනයකත් මේ උයන් පාලක පුත්‍රයාගේ අමනෝඥ ක්‍රියාවෙන් මෙවැනි වූ උයනක් දූෂණය වූ බැව්", හෙළි කරමින් 'ආරාම දූස ජාතකය' වදාළ සේක.

ජාතක කතාව:

පෙර බරණැස් නුවර විස්සසේන නම් රජෙක් රාජ්‍ය විචාරන්නේ, නව වසරක උදාව නිමෙත්තෙන් විවේකී කාලයක් ප්‍රකාශයට පත් කළේය. රජුගේ උයන් පල්ලාද සිය ගම් පෙදෙස් කරා ගොස් විවේකයක් ගැනීමට සිතා, උද්‍යානයේ විසූ වානර කැල කැඳවා මෙසේ පැවසීය. "වානරයිනි, තෙපි මෙතෙක් කල් මේ උයන වැද, එහි රස පල අනුභව කෙරෙමින්, කෙළි දෙලෙන් කල් යැවුහු වෙති.  දැන් උයන රැක ප්‍රති උපකාර දැක්වීමට කාලයයි. මා සත් දිනකට ගම් බලා යමි. තෙපි එතෙක් මේ උයන රැඳි තුරු ලතා දිනපතා දිය වත් කොට රැකගනුව," යි කීයේය. "එසේය," යි පිළිවදන් දුන් වානර කැල වෙත දිය ගෙනයාම පිණිස භාවිත සම් පැස් ආදිය ලබා දී හේ සිය ගම් බලා නික්ම ගියේය.

පළමු දින වඳුරන් දිය ඇදීමට සූදානම් වූහ. එවිට වානර නායක තෙම උහු අමතා, "වඳුරනි, මදක් නවතිව්! දිය ඇදීම නම් වෙහෙසකර කටයුත්තෙකි. එහෙයින් අප නිකරුනේ දිය ඇදීමෙන් වැළකී මනාව සොයා බලා කටයුතු කළ යුතුය. මත්තෙහි ඇති තුරු මෙන්ම, පස යට ඇති ඒවායේ මුල් ද විවිධාකාරය. සමහරෙක දික් මුල් ඇත්තේය, සමහරෙක කෙටි මුල් ඇත්තේය. දික් මුල් ඇති තුරු වෙත ඇති තරම් දිය ඇදිය යුතු බැව් සැබැවි, එහෙත් කෙටි මුල් ඇති තුරු වෙත මද දියක් ලැබීම සෑහේ," යි පැවසීය. "එසේය, එසේය", යි පිළිවදන් දුන් වානර කැල අතුරින් සමහරෙක් ශාක ගලවමින් මුල් වල දිග මැනීමට පටන් ගත්හ. අනෙක් උන් ඒවා නැවත සිටුවා මුල් දිග පමණට දිය වත් කළහ.

අකිඳු ගේ සිතුවමක්

මෙසේ කිහිප දිනකම උන් මුල් ඇද දිග බලා දිය වත් කෙරෙමින් සිටින කල, බමුණකුව ඉපිද සිටි බෝධිසත්වයෝ මේ උයන අසලින් යන්නට ආහ. වඳුරන්ගේ මේ අමනෝඥ ක්‍රියාව දුටු හෙතෙම, "මෙවැන්නක් කිරීමට තොපට අණ කළේ කවරෙක් දැ" යි තුරු ගලවමින් සිටි වඳුරන් ගෙන් ඇසීය. "අපගේ නායක වඳුරා", යි ඔවුහු පැවසූහ. "නායකයා ගේ බුද්ධිය මෙසේ නම්, සෙස්සන් ගැන කවර කතා දැ," යි පැවසූ බෝසතුන් මෙවන් අදහස් ඇති පළමු ගාථාව පැවසූයේය;

'රැලකට නායක හොඳම එකාගේ
නුවණ මෙසේ වෙයි මහම සතා ගේ 
තේරූ ගොන් රැල නායක වාහේ 
උන්ගෙ තරම කුමකට පවසායේ'

(Best of all the troop is this
what intelligence is his?
If he was chosen as the best,
what sort of creatures are the rest!)
 
එබස් ඇසූ වානරයෝ දෙවෙනි ගාථාවෙකින් මෙසේ පිළිවදන් දුන්හ;

'බමුනාණනි, නුඹ පවසන මෙබසා
නොවටී අප හට බැනුමට එලෙසා
නොදතොත් මුල් දිග තුරු වන රෝපා
දිය දෙන්නේ කෙලෙසක අප, සීපා'

(Brahmin, you know not what you say
blaming us in such a way!
If the root we do not know,
how can we tell the trees that grow?)

එයට බෝසත්හු මෙසේ තෙවැනි ගාථාවෙක් පැවසූහ.

'වානරයිනි, තොප හට දොස් නොකියම්, 
දවසරිනා තුරු අතරෙහි කිසියම්.
"මා නැති කල මගෙ ගස් එවපන්නේ"
කී රජිඳා මය ගොන් රජු වන්නේ'

(Monkeys, I have no blame for you,
nor those who range the woodland through.
The monarch is a fool to say
"Please send my trees while I'm away.")


"මෙකල උයන් පල්ලාගේ පුත් එකල විසූ වානර රජු," බැව් පවසා පූර්වාපර සන්ධි ගලපමින් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ 'ආරාම දූස ජාතක' දේසනය නිමවා වදාළ සේක.

ජාතක කතාව ගැන අකිඳු ගේ විවරණය:

මේ කතාවෙන් අපට ලබා ගත හැකි මනා උපදෙස් කිහිපයෙකි.

01. නිසි කල කළයුතු දේ පසෙක ලා ඒ වේලෙහි නොකළ යුතු වූ වෙනත් දැයෙහි නිරත වීම නොහොබී.

02. නායකයෙකු තෝරා ගත යුත්තේ ඔහුගේ බුද්ධිය සහ එහි ප්‍රායෝගික භාවිතය සලකා මිස ඔහුට ඇති ජනප්‍රියත්වය සලකා නොවේ.

03. නායකයෙකු ප්‍රකාශ කළ පමණින් යමක් නොකොට ක්‍රියාවෙහි පල විපාක ගැන සලකා කටයුතු කිරීමට ඔබ වග බලා ගත යුතුය.

ආප්තය (Moral):
යහපත් ක්‍රියා, අයහපත් බවට හැරවිය හැක්කේ අමනයින්ට පමණි.
(Only fools can make good deeds into bad ones.)

ප.ලි. : අකිඳු ඉදිරිපත් කළ වර්තමාන උදාහරණය (Modern Example) මීළඟ ලිපියෙන්.

Friday, June 15, 2012

ෆර්නැන්ඩෝ

මා මිතුර ෆර්නැන්ඩෝ,
ඩ්‍රම් වාදන හඬ ඔබට තවමත් ඇසෙන්නේ ද? 
අද වැනිම වූ තරු පිරි අහසක් තිබුණු එදා රාත්‍රිය; 
බොහෝ කල් ගතවී ඇතත් මට හොඳින් මතක තිබෙන ඒ රාත්‍රිය;   
ඔබ ගින්නෙන් නැගුණු ආලෝකයේ හිඳ,
ඔබේ ගිටාරයේ තත් මුදු ලෙස වයමින්,
ඔබටම ගීයක් මුමුණමින් සිටියෙහි ය.
මට ඈතින් නැගෙන යුධ ඩ්‍රම් වාදනය පැහැදිලිව ඇසෙන්නට විය. 
යුධයට සෙබළුන් කැඳවන බියුගල් නාදය ද දැන් දැන් සවනත වැකෙයි.

ෆර්නැන්ඩෝ, දැන් ඔවුන් වඩාත් ළංවී ඇත.
ගත වන සෑම පැයක් ද සෑම විනාඩියක් ද අනන්ත කාලයක් සේ අපට දැනෙන්නට විය.
මා මිතුර ෆර්නැන්ඩෝ, මම බෙහෙවින් බිය වී සිටියෙමි.
එවක අප තරුණයින් වීමු. ජීවයෙන් පිරී සිටියෙමු.
අපි මරණයට මුහුණ දීමට නොකැමැති වීමු.
භටයන් දැරූ අත් තුවක්කු වලින් සහ කාල තුවක්කු වලින් නික්මුණු වෙඩි හඬ 
මා හඬවන්නට තරම් වූ බව කියන්නට දැන් කුමට ලජ්ජා වෙම්ද?

ඒ රාත්‍රිය යම් උමතු බවකින් වෙලී තිබිණ.
තරු දීප්තිමත්ව බබලන්නට විය.
ෆර්නැන්ඩෝ, ඒ තරු බැබලුනේ ඔබත්, මාත් වෙනුවෙනි.
අප අපේක්ෂා කළ 
නිදහස 
වෙනුවෙනි.
අප පරාජය වනු ඇතැයි සිහිනෙනුදු නොසිතීමු. 
එහෙත් පරාජය පිළිඹඳ පසුතැවීමක් දැන් නොමැත.
ප්‍රිය මිතුර ෆර්නැන්ඩෝ,
එදා කළ දේ ම නැවතත් කරන්නට සිදුවුව ද 
මම අදත් එයට  පසුබට නොවෙමි.
ඔබට නැවතත් කියන වග නම්,
එදා කළ දේ ම නැවතත් කරන්නට සිදුවුව ද 
මම අදත් එයට  පසුබට නොවෙමි. 

මා මිතුර ෆර්නැන්ඩෝ,
දැන් අපි සුදු කෙසැතිව, වියපත්ව සිටිමු.
ඔබ අතෙහි රයිෆලයක් තිබෙනු 
අවසනට දැක දැන් වසර ගණනක් ගතව ඇත.
ෆර්නැන්ඩෝ,
ඩ්‍රම් වාදන හඬ ඔබට තවමත් ඇසෙන්නේ ද? 
අප රියෝ ග්‍රාන්ද් නදිය තරණය කළ
ඒ දෛවෝපගත රාත්‍රිය ඔබේ මතකයෙහි තවමත් තිබෙන්නේ ද?
මව් බිමේ නිදහස වෙනුවෙන් සටන් වැදීමේ සාඩම්බරය
එදා මම ඔබේ දෑසෙහි දුටුවෙමි.

ෆර්නැන්ඩෝ, ඒ රාත්‍රිය යම් උමතු බවකින් වෙලී තිබිණ.
තරු දීප්තිමත්ව බැබැලිණ.
ඒවා ඔබත්, මාත්, අප පැතූ නිදහසත් වෙනුවෙන් බැබැලිණ.
අප පරාජය වනු ඇතැයි සිහිනෙනුදු නොසිතු නමුදු,
දැන් පරාජය පිළිඹඳ පසුතැවීමක් නොමැත.
ප්‍රිය මිතුර ෆර්නැන්ඩෝ,
එදා කළ දේ ම නැවතත් කරන්නට සිදුවුව ද 
මම අදත් එයට  පසුබට නොවෙමි.
Can you hear the drums fernando?
I remember long ago another starry night like this
In the firelight, Fernando
You were humming to yourself 
and softly strumming your guitar
I could hear the distant drums
And sounds of bugle calls were coming from afar

They were closer now, Fernando
Every hour every minute seemed to last eternity
I was so afraid, Fernando
We were young and full of life and none of us prepared to die
And I'm not ashamed to say
The roar of guns and cannons almost made me cry

There was something in the air that night
The stars were bright, Fernando
They were shining there for you and me
For liberty, Fernando 
Though I never thought that we could lose
There's no regret
If I had to do the same again
I would, my friend, fernando


 Now we're old and grey fernando
And since many years I haven't seen a rifle in your hand
Can you hear the drums Fernando?
Do you still recall the frightful night we crossed the rio grande?
I can see it in your eyes
How proud you were to fight for freedom in this land

There was something in the air that night
The stars were bright, Fernando
They were shining there for you and me
For liberty, Fernando
Though I never thought that we could lose
There's no regret
If I had to do the same again
I would, my friend, fernando

There was something in the air that night
The stars were bright, Fernando
They were shining there for you and me
For liberty, Fernando
Though I never thought that we could lose
There's no regret
If I had to do the same again
I would, my friend, Fernando
Yes, if I had to do the same again
I would, my friend, Fernando..


Sunday, May 6, 2012

බුද්ධ

සමාධි බුද්ධ ප්‍රතිමාව, ගල් විහාරය, පොලොන්නරුව. 
"බුද්ධ" යනු කවරෙක් ද?
ඔබෙන් මේ පැන යමෙක් ඇසුවොත් ඔබ කුමක් කියන්නෙහිද? මිනිසුන් අතර උත්තමයෙක්, දෙවියන්ටත් ඉහල කෙනෙක්, චිත්තාකර්ශනීය රූ සපුවකින් හෙබි පුද්ගලයෙක්, සියලු කෙලෙසුන් නැසූ අයෙක් යනාදී නොයෙක් පිළිතුරු ඔබේ සිතට ගලා එනු ඇති. එහෙත් වරක් බුදු රදුන් වෙතින්ම මේ පැනය විමසන ලදුව උන්වහන්සේ  විසින්ම 'බුද්ධ' යනු කවරෙක්දැයි පැහැදිලිවම ප්‍රකාශ කළ සේක. 

යම් අවස්ථාවක උන් වහන්සේ වෙත පැමිණි බ්‍රාහ්මණයෙක්, "ඔබ දෙවියෙක් ද?", යි විමසා සිටියේය. එසේ නොවෙතැයි උන්වහන්සේ පිළිවදන් දුන්හ. "එසේ නම් ඔබ බ්‍රහ්මයෙක් ද?" යි බමුණා ඇසීය. එයටද නොවන්නෙමැයි පැවසූහ. තෙවනවර "එසේ නම් ඔබ යක්ෂයෙක් ද?" යි ඇසූ කල එයට ද නැතැයි කීහ. "එසේත් නොවේ නම් ඔබ මිනිසෙක් ද?" යි බමුණා  අවසන ඇසී ය. එයටද උන්වහන්සේ ගේ පිළිතුර වූයේ නැත යන්න ය. "එසේ නම් ඔබ කවරෙක් ද?" යි වික්ෂිප්ත වූ බමුණා ඇසී ය. "බමුණ, මම බුද්ධ වෙමි" යි බුදු රදුන් පැවසු සේක. බුද්ධ යනු කවරෙක් දැයි ඇසූ බ්‍රාහ්මණයාට බුදු රදහු මෙසේ පැවසූහ.

"අභිඥ්ඥෙය්යං අභිඥ්ඥාතං - භාවේතබ්බංච භාවිතං
පහාතබ්බං පහීනං තේ - තස්මා බුද්ධෝස්මි බ්‍රාහ්මණ"  

'අවබෝධ කළ යුතු වූ සියල්ල අවබෝධ කළ බැවින් ද,
පුහුණු කළ යුතු වූ සියල්ල පුහුණු කළ බැවින් ද,
ප්‍රහාණය කළ යුතු වූ සියල්ල ප්‍රහාණය කළ බැවින් ද
බ්‍රාහ්මණය, මම බුද්ධ වෙමි.' 

'Understood are the things to be understood,
Cultivated are the things to be cultivated,
Eradicated are the things to be eradicated,
Therefore Brahmin, I am the Buddha.'


මැලේසියාවේ හිටපු ප්‍රධාන සංඝ නායක කිරින්දේ ශ්‍රී ධම්මානන්ද ස්වාමීන්ද්‍රයන් ගේ දෙසුමක් ඇසුරෙනි.
- සබ්බේ සත්තා භවන්තු සුඛිතත්තා! -

Friday, April 13, 2012

සෝමලතා සහ දරුවෝ

සෝමලතා හැමදාම හිටියේ දරුවන්ගේ ලෝකේ. දරුවෝ හරිම පිවිතුරුයි. ඒ වගේම නිර්දය යි. කියන්න තියෙන දේ මූණටම කියන අය. ආයෙ ලජ්ජා බය ගැන හිතන්නේ නැහැ. මමත් කාලයක් සොමලතාගේ දරුවෙක් ව හිටිය. එක අතකට එහෙම කිව්වොත් ඒකත් වැරදියි. ගතින් දරුවෙක් නොවුනට මා නම් තවමත් සොමලතාගේ දරුවෙක්. මම සොමලතාගේ දරුවෙක් උනේ දෙකේ හෝ තුනේ පන්තියෙදි "කතන්දර දෙකක්" බලපු දවසේ ඉඳලයි.

පුංචි අපට දැන් තේරෙයි වේදිකා නාට්‍යයේ ජවනිකාවක්
කැලණියේ, ධර්මාලෝක කනිෂ්ට විද්‍යාලේ උගෙනුම ලබන අවධියේ දෙවන  හෝ තුන්වන ශ්‍රේණියේදී අපව විද්‍යාලයෙන් වේදිකා නාට්‍යයක් බලන්න එක්කගෙන ගියා. ඒ කිරිබත්ගොඩ YMBA රඟහලට. නාට්‍යය තමා සෝමලතා සුබසිංහ ගේ 'කතන්දර දෙකක්'. ඒ කතන්දර දෙක තමයි, 'පුංචි අපට දැන් තේරෙයි' සහ 'තොප්පි වෙළෙන්දා'. මා නැරඹු පළමු වැනි ළමා වේදිකා නාට්‍යය. (එයට පෙර මනමේ නාට්‍යය නරඹල තිබුන.) ළමා කාලයේ නැරඹු එකම වේදිකා නාට්‍යයත් එයමද, කොහෙද! මොකද වෙනත් ළමා නාට්‍ය නිෂ්පාදකයෙක් දන්න තරමින් හිටියේ නැහැ නේ. (හැබැයි සරත්චන්ද්‍රයන් ළමා නාට්‍ය නමින් නොවුනත් ළමා නාට්‍ය ලෙස සැලකිය හැකි වේදිකා නාට්‍ය කිහිපයක් කර තිබුණා. -රත්තරන්, එලොව ගිහින් මෙලොව ආවා වැනි-. නමුත් මනමේ, සිංහබාහු හැරුණු කොට පාසල් මට්ටමින් ඒවා පෙන්නපු බවක් මතක නැහැ.)

පුංචි අපට දැන් තේරෙයි නාට්‍යයේ හිටියේ  කුකුළෙකුයි, මීයෝ දෙන්නෙකුයි. තව මල් රැසක් නාට්‍යයේ චරිත වල හිටිය. කුකුළා මහන්සි වෙලා තිරිඟු වවල, පිටි කොටලා මොකක් හරි කෑමක් හැදුව. මීයන්ගෙන් උදව් ඉල්ලුවට උන් උදව් කලේ නැහැ. නමුත් කෑම කන වෙලාවේ නං උඩ පැන ගෙන ආවා. අන්තිමට මොකද්ද උනේ කියල හරියටම මතක නැහැ. අනෙක් කතාව අපි හැමෝම දන්න තොප්පි වෙළෙන්දා කතාව. වඳුරෝ රැලක් වේදිකාව දෙවනත් කළා හොඳට මතකයි. වැල් වල එල්ලිලා කෑගහගෙන වෙළෙන්දාගේ තොප්පි ගන්න ආවා. සමහර එවුන් වේදිකාවෙන් බිමටත් පැන්න. හැබැයි පරණ කතාව වගේ නෙමෙයි මේ කතාවේ අන්තිමට වඳුරෝ හැමෝටම වෙළෙන්දා තොප්පිය බැගින් බෙදල දුන්න කියල තමයි මගේ මතකේ තියෙන්නේ.  ඉතින් අපි උඩ පැන පැන හිනා වෙවී මේ කතන්දර දෙක බලපු බව නම් තාම හොඳින් මතකයි.

 ඔය ඉන්නෙ තොප්පි දාගත්තු වඳුරෝ
මම මේ මතකය අලුත්  කළේ සෝමලතා මහත්මියට කරන ගෞරවයක් හැටියට. ඇය තවත් ළමා වේදිකා නාට්‍ය කිහිපයක් කළා. 'හිම කුමරිය', 'ගමරාළ දිව්‍යලෝකෙට' සහ 'රත්මලී' අනෙක් නාට්‍ය. ඇය කියන්නේ ළමයින් සඳහා නිර්මාණ කිරීම ඉතාමත් අසීරු බවයි. මන්ද ළමුන් නිර්දය විවේචකයන්. නාට්‍යය හිතට අල්ලන්නේ නැත්නම් එවලේම ඒ ගැන කියන එක ළමයින්ගේ සිරිත. අම්මල තාත්තල එක්ක නං ඇවිත් ඉන්නෙ, කියයි "ගෙදර යං" කියල. ළමයි කාණ්ඩයක් එකට ඉන්නවා නං නාට්‍යය බැලිල්ල අමතක කරලා ඒ අයගේ ලෝකේ වෙන වෙන වැඩ වලට බහී. ටිකක් ලොකු  අය නං හූ කියයි. ඒ නිසා ළමා නාට්‍යයකදී ළමයාගේ අවධානය නිරන්තරයෙන් රැක ගන්න නිෂ්පාදකයා උත්සුක විය යුතුයි.

මේ ඇගේම වචනයෙන් ළමා නාට්‍ය ගැන,
"නාට්‍යය යනු කරන දෙයක් බලා සිට, කියන දෙයක් අසා රස විඳීමේ මාධ්‍යයකි. මෙම රස විඳීම ආරම්භ වනුයේ වයස අවරුදු එකහමාරත් දෙකත් අතර කාලයේදීය. ළමා මනසේ රසවින්දනය පිළිඹඳ මුල් අවදිය මෙයයි. වයස අවරුදු 4 ත් 5 ත් අතර කාලයේ දී ඔවුහු දෙවැනි අවදියට පිය මනිති. මෙම දෙවැනි අවදියට පිවිසීමට පෙරාතුව රස වින්දනය තුළින් බුද්ධි ප්‍රබෝදය කරා ළමා මනස යොමු කරවීම ලෝකයේ දියුණු රටවල් අනුගමනය කරන ක්‍රමයයි. ඒ සඳහා බොහෝ විට භාවිතා කරනුයේ බෝනික්කන් යොදා නිපදවෙන නාට්‍ය විශේෂයකි. මෙහිදී දෙබස්, සංගීතය, වර්ණ, හැඩ තල ආදිය ඉතා මෘදු විය යුතුය. ඒවා සංස්කෘතික අනන්‍යතාවය සුරක්ෂිත වන අන්දමින් සැකසීම කෙරෙහි අවධානය යොමු වීම ද අත්‍යවශ්‍ය ය. එසේම සිත් ගන්නා සුළු කඩිනමින් වෙනස් වන ආකාරයෙන් නිර්මාණය විය යුතුය. මෙහිදී ඉතා ප්‍රවේසමෙන් කටයුතු කළ යුතු වේ.  මන්ද නිර්මාණය ළමා මනස නොබිදෙන, නොතැලෙන, බියට හෝ කම්පනයට පත් නොවන අන්දමින් ඉදිරිපත් විය යුතු හෙයිනි. එනිසාම ලෝකයේ ඉතාම අමාරුම, භාරදූර කාර්යයක් ලෙස ළමා නාට්‍ය නිර්මාණය හැඳින්වීම සැබැවි." (හිම කුමරිය - පිටපතේ පෙර වදනින් උපුටා ගැනිණි.)

සෝමලතා මහත්මියගේ ළමා නාට්‍ය වල මා දුටු අනෙක් සුවිශේෂීම ලක්ෂණය තමා 'දුෂ්ටයෙක්' (villain) නොමැති වීම. කතාන්තරය තුළදී වැරදි කරන චරිත හමු වන නමුත් අවසානයේ ඒ චරිත සිය වරද වටහා ගෙන නිවැරදි චරිත බවට පත් වෙනවා. සමාජය තුළ කළු සුදු වශයෙන් චරිත බෙදීමක් නොමැති බවත් සෑම චරිතයක් ම අඩු වැඩි වශයෙන් වැරදි කරන බවත් අවශ්‍ය වන්නේ සිය වැරැද්ද වටහාගෙන එය නිවැරදි කරගැනීම බවත් සිය නිර්මාණ තුලින් සෝමලතා දරුවන්ට කියා දෙනවා. හැබැයි ඒ දේශනාත්මක ස්වරූපයකින් නම් නොවෙයි. කතාව නැරඹීමේදී අවිඥානකව දරුවා ඒ බව අවබෝධ කරගන්නවා. ඒ වගේම සමාජයේ කිසිවකුට වෛර කිරීමට පෙළඹෙන්නෙත් නැහැ. 

මා වර්තමානයේ හොලිවුඩයෙන්  බිහිවන Animation ගණයේ ළමා සිනමා පට වල හොඳ රසිකයෙක්. Kung -Fu Panda, Ice Age, A Bugs Life ආදී ඇනිමේෂන් සිනමා පට මගේ ප්‍රියතම ඒවා අතර වනවා. Animation යුගයට පෙර බිහිවූ කාටුන් සිනමා පට වලටත් මම බොහොම කැමතියි.  ඒත් මේ හැම හොලිවුඩ් ළමා සිනමා පටයකම දුෂ්ටයෙක් අනිවාර්යයි.

Name of the Film                                    Villain
Kung-Fu Panda I                                      Tai-Lung (the Snow leopard)
Kung-Fu Panda II                                     Lord Shen (the Peacock)
Ice Age I                                                   The gang leader of Saber Toothed Cats
A Bugs Life                                              The gang leader of the Grasshoppers 
The Incredibles                                         Syndrome
The Jungle Book                                      Shere Khan (the Tiger)
How to Train Your Dragon                      Red Death (the Gigantic Dragon)

Tai-Lung in Kung-Fu Panda I
ඔය ආදී වශයෙන් ඉහත නාමාවලිය තව දිගු කළ හැකියි. මේ කතාන්තර වල තේමාව වන්නේ දුෂ්ටයාට (හෝ දුෂ්ටයන්ට) එරෙහිව නැගී සිටීමයි. සුදු චරිත සියල්ලේම වෛරය දුෂ්ට චරිතය වෙත නාභි ගත වෙනවා. අවසානයේ දුෂ්ටයා පරාජය කෙරෙනවා. (බොහෝ විට මරා දැමෙනවා.) ඉතින් ළමා මනසට එක්තරා අයුරකින් වෛරය හඳුන්වා දීමක් කෙරෙන අතර සිය වෛරය යොමු විය යුත්තේ කොයි දෙසටද යන ඉඟිය ළමයින්ට ලැබෙනවා. ළමයින් මිනිසුන් වන කල සිය නායකයන් විසින් හඳුන්වාදෙන දුෂ්ටයන් වෙත ඒ වෛරය නිතැතින් යොමු වෙනවා. (උදා. සදාම් හුසේන්, කර්නල් ගඩාෆි, මොහමෙඩ් අහමඩිනජාඩ් ආදී..)

හොලිවුඩ් ළමා සිනමා පට අතර මා දුටු එකම දුෂ්ටයෙක් නොමැති ළමා සිනමා පටය Brother Bear පමණයි. මුලදී මිනිසුන්, වලසුන් දුෂ්ටයන් ලෙස දකින අතර වලසුන්, මිනිසුන් දුෂ්ටයන් ලෙස දකිනවා. එහෙත් මේ දෙගොල්ලන්ම අවසානයේ එකිනෙකා අවබෝධ කරගන්නවා. 

A scene from Brother Bear
රූපවාහිනියෙන් නැරඹු, "පුංචි ඉත්තෑවා" බොහෝ අයට මතක ඇති. මතක් කරලා බලන්න එහි දුෂ්ටයෙක් හිටියද කියා. නමුත් කතාව කොයි තරම් අපූරුවට ළමා මනස ග්‍රහණය කරගන්නවද? නිර්මාණ ශක්තිය ඇති, ළමා මනස නිවැරදිව අවබෝධ කරගත් සෝමලතා සුබසිංහ වැනි කළා කරුවන්ට නිර්මාණයක සාර්ථකත්වය දුෂ්ටයකුට එරෙහිව අවුලන වෛරයක් මත පදනම් කරගන්ට අවශ්‍ය වන්නේ නැහැ. නමුත් මේ සත්‍යය අද දවසේ ළමයින් වෙනුවෙන් ලියන කියන, නිර්මාණ කරන කීයෙන් කීදෙනාද අවබෝධ කොටගෙන තිබෙන්නේ?

සෝමලතා මහත්මියට ආයු බෝ වේවා!
Mrs. Somalatha Subasinghe

ඔබ සැමට සුභ නව වසරක් උදා වේවා!          

                         

Wednesday, February 22, 2012

The Story of the Four



This is a story about four people named Everybody, Somebody, Anybody and Nobody. 


There was an important job to be done and Everybody was sure that Somebody would do it. 
Anybody could have done it, but Nobody did it. 
Somebody got angry about that, because it was Everybody's job.
Everybody thought Anybody could do it, but Nobody realized that Everybody wouldn't do it. 
It ended up that Everybody blamed Somebody when Nobody did what Anybody could have done.
(This was a text once published in the Reader's Digest magazine. Not aware of the writer.)

Friday, February 10, 2012

POETRY by Pablo Neruda


“something started in my soul,
fever or forgotten wings,
and I made my own way,
deciphering
that fire
and wrote the first faint line,
faint without substance, pure
nonsense,
pure wisdom,
of someone who knows nothing,
and suddenly I saw
the heavens
unfastened
and open.”

From "Poetry", Memorial de isla negra (1964).
Trans. Alastair Reid

කවිය

මා ජීවය තුල යමක්  දැල්වෙන්නට විය,
එක්කෝ උණක්, නැත්නම් අමතක වැ ගිය පියාපත් යුවලක්.
ඉඳින් මම මගේම මගක් සකසා ගතිමි,
වටහා ගනිමින් 
ඒ ගින්න.
ලිවීමි, යාන්තමට ප්‍රථම පද පෙළ
අරුතක් නැතිව දුබලව
අමු විලම්බීත
මෙලෝ හසරක් නොදන්නකු ගේ 
පිවිතුරු බුද්ධියෙන්.
එවිට එක්වරම දිටිමි, මම 
දෙව්ලොව,
දොරගුළු ලිහී
විවරව.


චිලී ජාතික ගායක වික්ටර් හාරා විසින් නෙරුඩා ගේ කවියක් ගීයට නැගූ අවස්ථාවක්.